Ülkemizde küçük esnafların çok zor durumda bulunduklarını, son yıllarda işyerlerini kapatmak zorunda kalan esnafların yakınmalarından ve esnafı temsil eden oda yetkililerinin açıklamalarından biliyoruz. Ne var ki, bu esnaf kesiminin işyerlerini kapatmalarını önlemek için halen hiçbir önlem alınmıyor ve bu durum, işsizler ordusunun daha da büyümesine yol açmaktadır.
Küçük esnafı zor duruma sokan faktörlerden biri, ülkemizde AVM’lerin yaygınlaşmasıdır ve bu gerçek de bilindiği halde, kurulmakta olan AVM’ler için halen ciddi bir planlama yapılmamaktadır. Küresel bazdaki tanıma göre AVM’ler; minimum 5 bin metre kare kiralanabilir alana sahip, en az 15 bağımsız bölüme sahip olan kurumsal ticari merkezlerdir ve bu tanım göz önünde bulundurulduğunda, çoğu AVM’nin bu tanıma uymadığı gerçeğini görmemek mümkün değildir. Başka ülkelerde AVM’lere şehir dışında yer verilerek böylelikle diğer esnafların zarar görmeleri önlenirken ülkemizde bu önemli konuda ciddi bir planlamaya gidilmiyor ve bu nedenle adeta bir AVM çöplüğü oluşmuştur. Bu olumsuzluğun en önemli nedenlerinden biri, Belediyelerin basit bir ruhsatlandırma ile AVM’lerin açılışına izin vermeleridir ve bu yerel yönetimler özellikle büyük illerde şehrin tarihini ve önemli zenginliklerini yok ederek geleceğini çalıyorlar.
AVM’lerin boy salması için 16 milyon insanımızın yaşadığı İstanbul’umuzda ağaçlarla dolu alanların bile gökdelenlere tahsis edildiği gerçeğine baktığımda; dış sermayenin ilgisini çektiğinden ülkemiz ekonomisine katkı sunduğu sanılan bu kurumsal ticari merkezlerin aslında işsizliği tırmandırdığı ve küçük esnafın yanı sıra küçük üretimin temsil ettiği sektöre de zarar verdiğinden, ekonomik kaybın, sanılan ekonomik kazançtan daha yüksek oranda olduğuna hükmediyorum.
AVM’ler konusunda ciddi bir planlamaya ihtiyaç vardır ve bu ticarethanelerin şehrin dışına çıkarılmaları durumu, maddi gücü iyi olanları olumsuz etkilemeyeceğine göre, küçük esnafları koruma adına böyle bir adımın artık atılması gerekmektedir. AVM’lerin açılışına izin veren Belediyelere gelince; önemli konuda öngörülen ölçümlere uymayanlara ruhsat vermeyerek küçük esnafı korumalarını temenni ederken, böyle bir duyarlılığın takdirle karşılanacağının da altını çiziyorum.
