Cemre
(KOR ATEŞ)
anlamına gelir. Kış mevsiminin sona ermesinin ve bahar mevsimine girildiğinin işaretidir. Yılların tecrübesine dayanılarak yapılmış bir tespittir. Yani, gerçekte düşen bir şey yok.
İzafi olarak Şubat ayının 20’nci günü ilk cemrenin HAVAYA, bir hafta sonra yani 27 Şubat günü SUYA ve bir hafta sonra 6 Mart günü de TOPRAĞA düşmeleriyle önce havanın, sonra suyun ve sonra da toprağın ısındığına inanılır.
Cemrelerin düşmesiyle kış mevsimine veda edilirken, bahar mevsimine girildiğine ve toprağın canlanmasına vesile olunduğuna inanılmaktadır.
Cemrelerin tamamlanmasıyla hayvancılıkla uğraşanlar soğuk nedeniyle dışarıya çıkartamadıkları hayvanlarını otlaklara çıkarmağa, tarımla uğraşanlar ise topraklarını işlenmeğe başlarlar.
Cemrelerin düşmesiyle hava sıcakları yavaş yavaş artmaya başlarken, su aksine soğumakta, toprak ise ısınmaktadır.
Halk takvimi ve inanışına göre, kasım günlerinin 100. gününden 5 gün sonra cemreler düşmeye başlar. Cemrelerin birer hafta arayla havaya, suya ve toprağa düştüğüne inanılır. 20 Şubat günü ilk cemre havaya düşerken, soğukların yerini ılıman bir havanın alması beklenmekte.
Yazımızı, Halk Şairimiz Ahmet Arıtürk’ün cemrelerle ilgili şiirlerinden üçünü sunarak noktalıyoruz:
GÖNLÜME CEMRE DÜŞTÜ
VAY BENİM BU GÖNLÜME
ÖLÜME HASRET DÜŞTÜ
VAY BENİM BU GÖNLÜME
YABAN GÜLLERİ DERME
BİR KOR ATEŞ BU CEMRE
BOYUN EĞDİ HER EMRE
VAY BENİM BU GÖNLÜME
HAVAYA, SUYA DÜŞER
KARA TOPRAĞA DÜŞER
KORDUR GÖNÜLE DÜŞER
VAY BENİM BU GÖNLÜME
BİR DÜŞTÜ MÜ CEMRELER
ÖLÜYÜ İHYA EDER
DİRİLMEK VAKTİ MEĞER
VAY BENİM BU GÖNLÜME
ÂBİD GÖNÜL CEMRESİ
CEMRELERİN İYİSİ
CEMRE-İ AŞK ÇÂRESİ
VAY BENİM BU GÖNLÜME
***
CEMRE DÜŞECEK BUGÜN
GÖNLÜMÜZÜN CEMRESİ
BAHAR GELİYOR BAHAR
DİRLİĞİN NİŞANESİ
ÖNCE HAVA, SONRA SU
TOPRAĞA SONUNCUSU
DÜŞER SON CEMREDİR BU
MUŞTULUYOR HERKESİ
HAVA SICAK, SU SOĞUK
TOPRAK DİRİDİR ARTIK
DEREDE ALTIN BALIK
KİM NE BİLSİN BU GİZİ
GÖNÜL-NEFİS DÖVÜŞTÜ
CEMRE GÖNLÜME DÜŞTÜ
GÖNÜL, GÖRDÜĞÜN DÜŞTÜ
KİM BİLSİN HALİMİZİ
ÂBİD CEMRE DÜŞÜNCE
ALIR BENİ DÜŞÜNCE
EL AYAKTAN DÜŞÜNCE
ARAYAN OLMAZ BİZİ
***
CEMRE DÜŞTÜ GÖNLÜME
CEMRE DENEN KOR ATEŞ
CEMRE DÜŞTÜ BEYNİME
BU NE CEMREDİR KARDEŞ
AŞKIN CEMRESİ RUHA
DÜŞER ŞAŞMA SAKIN HA
CEMRE DÜŞTÜ RUHUMA
YAKTI BENİ BU ATEŞ
CEMRELER VARSIN DÜŞSÜN
YÂR SEN GÖNLÜME DÜŞSÜN
MÜMKÜN MÜ ATEŞ DÜŞSÜN
YAKSIN AŞK DENEN GÜNEŞ
CEMRE HAVAYA DÜŞTÜ
BİR SERT KAYAYA DÜŞTÜ
GÖNÜL DAVAYA DÜŞTÜ
NEFİSLE EYLER GÜREŞ
CEMRE DÜŞTÜ HAVAYA
ÂBİD DALMA HEVAYA
DÜŞ AŞK DENEN DAVAYA
MECNUN’LARA OLUP EŞ
