Cüneyt Arıtürk

BÜYÜK ŞEHİR BELEDİYELERİ

Cüneyt Arıtürk

Türkiye’de büyükşehir statüsünde 30  şehrimiz var. Bu şehirlerde, Türkiye nüfusunun yüzde 72'sinin yaşadığı belirtilmekte. Herhalde bu gidişle yakın bir gelecekte yüzde 80'lere çıkacaktır.

Bir ara, büyükşehir sayısının arttırılacağı söylenmişti. Ancak, bu çok yanlış olur. Büyükşehir olmak için 750 bin nüfusun çok düşük olduğunu belirtmekte yarar var. Büyükşehir'in nüfusun 3 milyondan az olmaması gerektiği kanaatindeyiz.

Siyasi amaçlı olarak ve bir nevi rüşvet kabilinden

(BÜYÜKŞEHİR)

statüsü verilirse, ülkenin geleceği için doğru olmaz.

Bilindiği gibi halen büyük şehir kapsamında mevcut il sayısı 30’dur. Bunların alfabetik sıralaması şöyledir:

Ankara, Antalya, Aydın,  Balıkesir,  Bursa, Denizli, Diyarbakır, Erzurum Eskişehir, Gaziantep, Hatay,  İstanbul,  İzmir, Kahramanmaraş, Kayseri, Kocaeli Konya, Malatya, Manisa, Mardin, Mersin, Muğla, Ordu, Sakarya, Samsun,  Şanlıurfa, Tekirdağ, Trabzon ve Van.

Büyük şehir uygulamalarında bir ilin sınırları aynı zamanda belediye sınırıdır. İl sınırları içindeki tüm ilçe ve belde belediyeleri il ya da varsa büyükşehir belediyesine bağlı olmaktadır.

İlçe ve Belde Belediyeleri üzerinde büyükşehirlerin denetim hakları mevcuttur. Büyük Şehir Belediyelerinin genel bütçeden aldıkları yüzde 5´lik pay yüzde 6´ya çıkarılmakta. Belediyelerin bütçe vergi gelirlerinden aldığı payın dağıtımında yeni kriterler devreye sokulmakta. Para "coğrafi zorluk kıstası ile gelişmişlik düzeyine" göre belediyelere aktarılmakta. Bunun için de Robin Hood modeli benimsenmiş! Hani şu zenginden alıp, fakire veren meşhur Haydut! Yani sanayisi gelişmemiş, vergi geliri düşük olan büyükşehir belediyelerine daha fazla kaynak aktarılmakta.

Yine büyük şehir Belediyelerinin bulunduğu illerde ulaşım dışındaki altyapı, yol gibi bütün hizmetler ana belediyeler tarafından planlanmakta ve gerçekleştirilmekte. İmar kararları için de aynı uygulama geçerli olmakta. İmar yetkisi, değişiklikleri il ya da büyükşehir belediyesinin kararı ile yapılabilmekte. Sözde, bu yolla çarpık kentleşme ve gecekonduların önüne geçilmeye çalışılmakta ve il sınırları içinde imar bütünlüğü sağlanmakta. Planları, ana belediye bölgenin özelliklerine göre gerçekleştirmekte.

Son söz olarak diyoruz ki, Büyükşehir sayısını arttırarak, ilçe ve belde Belediyelerinin yetkilerini sınırlandırmayınız.

Yazarın Diğer Yazıları