Ayhan Mergen

KAPARİYİ DEĞERLENDİRME

Ayhan Mergen

Türkçede bilinen adıyla kapari, Arapça şefelleh, Kürtçe kabarok.b Köklerinin on metrelerce derinliğe inmesi nedeniyle erozyonu önleyen  bir  bitki.. Zeytine benzeyen meyvesi, turşu yapımı başta olmak üzere, değişik şekillerde gıda olarak tüketiliyor.. İlaç sanayii dahil, birçok sanayi dalında kullanılıyor.

Hemen her yerde yıkık evlerin enkazında bile, kendiliğinden yetişebilen bir bitki.. Özel bir toprak veya  bakım istemiyor.. Son yıllarda kültür ekimi de yapılmaya başlandı..  Siirt’in hemen her köşesinde kapariyi görmek mümkün.. Bilmeyenler veya fiziki olarak görmek isteyenler için söyleyeyim; Bahçelievler Mahallesindeki Şahinbey Belediyesi Çocuk Parkının alt tarafındaki kaldırımın kenarında bulunan küçük topraklı alanda onlarca kapari bitkisini görmek mümkün.. Bu dönemde açan bembeyaz çiçekleri ayrı bir güzellik katıyor.

Yukarıda da belirttiğim gibi, her arazide özellikle tarıma elverişli olmayan yamaç ve taşlı arazilerde bile yetişebilen bu bitkiden Siirt olarak ekonomik yönden yararlanamıyoruz.. Geçmiş yıllarda bu konuda iki çalışma gerçekleştirildi.

Yaklaşık 25-30 yıl önce şimdi harabe haline gelmiş olan Meşayihler Çarşısında bir tüccar, dolar bazında satın aldığı kapari meyvesini Fransa’ya ihraç edilmek üzere Aydın iline gönderiyordu.. Burada turşusu veya salamurası yapılan kapariler ihraç ediliyordu..  O tüccarın İstanbul iline taşınması ile birlikte köylümüz bu gelirden mahrum kaldı.

Yine  yaklaşık on beş yıl önce Baykan Kaymakamlığı kapari dahil olmak üzere, alternatif tarım ürünleri konusunda DİKA’nın desteği ile bir proje başlattı.. Dicle Üniversitesi Ziraat  Fakültesinin koordinatörlük ve rehberliğinde yürütülen bu projede, kapari, yonca, korunga ve diğer bazı bitkilerin tarımı konusunda eğitimler verildi ve belirli alanlarda deneme ekimleri yapıldı.. Diyarbakır’a inceleme gezisi yapıldı.. Hatta kaparinin değerlendirilmesi ve turşu yapımı konusundaki eğitim çalışmasına davet edilmiştim.. Dicle Üniversitesinden gelen öğretim üyeleri bu konuda Baykanlı çiftçilere uygulamalı eğitim verdiler ve sorularını cevaplandırdılar.

Ancak diğer birçok işte olduğu gibi, kaymakamın tayini çıktı ve proje bitti.. Umarım Siirt önümüzdeki dönemlerde kendiliğinden yetişen bu zenginlik kaynağından yararlanır.

Yazarın Diğer Yazıları