Petrol fiyatlarındaki artış sonrası 'eşel mobil' sistemi yeniden masada
Petrol fiyatlarındaki sert yükseliş, Türkiye'de akaryakıt fiyatlarına yansımaması için hükümeti yeni tedbirler almaya yönlendirdi.
Hazine ve Maliye Bakanlığı, akaryakıt fiyatlarındaki artışların tüketiciye doğrudan yansımasını önlemek amacıyla “eşel mobil” sisteminin yeniden uygulanabilirliğini değerlendirmeye aldı.
Hazine’den etki analizi
Bakanlık, sistemin uygulanabilirliği için kapsamlı bir etki analizi çalışması başlattı. Çalışmanın sonuçlarına göre, artışların tüketiciye yansımaması amacıyla devletin vergi gelirinden feragat etmesi gündeme gelebilecek.
Daha önce FİK (Finansal İstikrar Komitesi) toplantısına başkanlık eden Mehmet Şimşek, toplantı sonrası yaptığı açıklamada, Türkiye ekonomisinin güçlü makro temelleri, artan rezervler ve sıkı politika duruşu sayesinde dış şoklara karşı dirençli olduğunu belirtti. Komite, finansal sistemin yeterli sermaye ve likiditeye sahip olduğunu, piyasaların sağlıklı işleyişinin sürdürülmesi ve olası olumsuz etkilerin sınırlanması için gerekli tüm tedbirlerin hazır olduğunu vurguladı.
Eşel mobil sistemi nedir?
Eşel-mobil sistemi, akaryakıt fiyatlarındaki dönemsel artışların enflasyonist etkilerini önlemek amacıyla, uluslararası petrol fiyatları ve döviz kuru artışlarına bağlı olarak oluşacak fiyat artışlarının, Özel Tüketim Vergisi’nden (ÖTV) karşılanarak pompa satış fiyatına yansımasını engellemeye yönelik bir sistem olarak biliniyor.
Örneğin, motorin fiyatında küresel nedenlerle (vergiler hariç) 20 kuruş artış olacağında, ÖTV aynı tutarda indirilerek pompa fiyatı sabit tutuluyor. Daha sonra motorin fiyatında indirim yapılacağı dönemde de ÖTV tutarı artırılarak vazgeçilen ÖTV karşılanıyor.
Böylelikle Hazine ve Maliye Bakanlığı, tüketiciyi ve dezenflasyon sürecini artan fiyatlardan koruma altına almış oluyor.
Türkiye'de uygulanan eşel mobil sistemi 2021 yılının son çeyreğinde artan döviz kuruna bağlı olarak, akaryakıt ürünlerinde kaldırıldı.
Bakmadan Geçme
