Siirt'te Dinozolarla Aynı Çağda Yaşamış Fosil Görüldü

Keşif, olağan bir doğa yürüyüşünde yaşandı. Siirt Üniversitesi Kano SUP Topluluğu üyeleri Botan Vadisi'nde bir şelaleye doğru ilerlerken yol üzerindeki bir kireç kayasında sıra dışı bir iz fark etti. İlk bakışta el izi zannedilen bu izin aslında çok daha köklü bir geçmişe ait olduğu kısa sürede anlaşıldı.

Topluluğu adına açıklama yapan Yılmaz Çekmen yaşananları şöyle aktardı:

'Botan Vadisi'nde bir şelaleye doğru giderken yolda rastladığımız bir kireç kayasında bir ize rastladık. İlk başta el izi olduğunu düşündüğümüz izin aslında bir fosile ait olduğunu anladık. Kayaç üzerinde fosilin ağız kısmı ve helezonları görülebiliyor. Burada çok güzel bir fosil yatıyor. Bu fosiller milyonlarca yıl öncesine tarihleniyor; 30, 50, hatta 100 milyon yıl öncesine tarihlenebiliyor.'

Ammonit Nedir? Neden Bu Kadar Önemli?

Fosil, spiral ve helezon biçimli kabuk yapısıyla tanınan Ammonit cinsine ait olduğu değerlendiriliyor. Ammonitler, yaklaşık 350-400 milyon yıl önce ortaya çıkmış ve dinozorlarla birlikte yaklaşık 66 milyon yıl önce gerçekleşen büyük kitlesel yok oluş olayında tarihe karışmış deniz canlılarıdır. Bugün bu canlıların tek kalıntısı, dünyanın dört bir yanındaki kayaç tabakalarına gömülü fosiller.

Ammonitler bilim dünyası için özel bir öneme sahip. Jeologlar bu fosilleri, kayaçların hangi jeolojik dönemde oluştuğunu belirlemek için adeta doğal bir saat gibi kullanıyor. Bir kayaç tabakasında Ammonit bulunması, o tabakanın hangi çağa ait olduğunu neredeyse kesin biçimde ortaya koyuyor.

Siirt Neden Bu Tür Fosillere Ev Sahipliği Yapıyor?

Keşif tesadüfi değil; jeolojik açıdan son derece anlamlı. Siirt ve çevresindeki Güneydoğu Anadolu bölgesi, milyonlarca yıl önce Tetis Okyanusu'nun sularıyla kaplıydı. Bu antik denizin çekilmesiyle birlikte geriye kalan kireçtaşı ve kalkerli taş tabakalar, o dönemde yaşayan canlıların izlerini bugüne taşıdı.

Bölgede daha önce yürütülen jeolojik araştırmalarda da kalkerli ve kireçtaşlı tabakalarda Ammonit faunasına ait izler belgelenmiş durumdaydı. Botan Vadisi'ndeki bu yeni bulgu, bölgenin fosil zenginliğini bir kez daha gözler önüne seriyor.

Bilimsel İnceleme Şart

Fosilin resmi olarak tarihlendirilebilmesi ve türünün kesin olarak tespit edilebilmesi için jeoloji ve paleontoloji uzmanlarının saha incelemesi yapması gerekiyor. Türkiye'de fosil alanları Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında koruma altında bulunuyor; bu nedenle fosilin bulunduğu alanın yetkili kurumlar tarafından kayıt altına alınması büyük önem taşıyor.

Siirt Üniversitesi'nin ilgili bölümlerinden ya da Maden Tetkik ve Arama Genel Müdürlüğü'nden (MTA) uzmanların alanı incelemesi, hem fosilin korunması hem de bilimsel değerinin ortaya konması açısından kritik bir adım olarak değerlendiriliyor.