Siirt'teki 5 Bin Yıllık Gizem Dünyanın Gündeminde! 5 Bin Yıllık Ritüelin Sırrı Hala Çözülemedi
Siirt'teki Başur Höyük'te bulunan yaklaşık 5 bin yıllık Erken Tunç Çağı mezarlarında yapılan yeni antik DNA analizleri, arkeoloji dünyasında dikkat çeken sonuçlar ortaya koydu. Araştırmaya göre, mezarlarda kurban edildiği düşünülen ergenlerin büyük bölümünün birbirleriyle akraba olmayan genç kızlardan oluştuğu belirlendi.
Siirt il merkezine yaklaşık 20 kilometre uzaklıktaki Botan Vadisi'nde bulunan Başur Höyük'te yürütülen bilimsel çalışmalar, 5 bin yıllık gömü ritüellerine ilişkin yeni ipuçları sundu.
Akraba Değiller, Çoğu Genç Kız
Başur Höyük'te bulunan dokuz iskelet üzerinde gerçekleştirilen antik DNA analizlerinde, bireylerin biyolojik olarak birbirleriyle akraba olmadığı tespit edildi. Araştırmada incelenen iskeletlerin büyük bölümünün ise genç kadınlara ait olduğu belirlendi.
Bilim insanları, mezarlara gömülen kişilerin aynı aileden gelmediğini, farklı topluluklardan seçilmiş olabileceklerini değerlendiriyor.
5 Bin Yıllık Ritüelin Sırrı Hl Çözülemedi
Araştırmacılar, söz konusu gençlerin neden aynı mezarda kurban edildiğini henüz kesin olarak açıklayamazken, yaşlarının bu ritüelin anlamını çözmede önemli bir ipucu olabileceğini ifade etti.
University College London Arkeoloji Profesörü David Wengrow, bireylerin büyük bölümünün ergen yaşta olmasının dikkat çekici olduğunu belirterek, eski toplumlarda ergenlik döneminin bugüne kadar yeterince araştırılmadığını söyledi.
Eski Teori Sorgulanıyor
Daha önce mezarlardaki ana gömülerin genç soylulara, çevresindeki kişilerin ise hizmetkrlara ait olduğu düşünülüyordu. Ancak yeni DNA bulguları bu görüşü zayıflatıyor.
Araştırmacılar, Erken Tunç Çağı toplumlarının sanıldığı kadar katı bir hiyerarşik yapıya sahip olmayabileceğini, daha esnek ve kolektif yönetim biçimlerinin de bulunabileceğini değerlendiriyor.
Bu kapsamda Başur Höyük'teki definlerin, kraliyet mezarı olmaktan çok yaş gruplarına dayalı özel bir ritüelin parçası olabileceği ihtimali üzerinde duruluyor.
Yeni Çalışmalar Devam Ediyor
Bilim insanları şimdi de izotop analizleriyle mezarda bulunan gençlerin nerede doğup büyüdüğünü araştırıyor.
İlk bulgular, mezarlardaki birçok gencin Başur Höyük'ün bulunduğu bölgeden gelmediğine işaret ediyor.
Başur Höyük Hakkında
Siirt merkeze bağlı Aktaş köyü yakınlarında, Botan Vadisi'nde yer alan Başur Höyük, Ilısu Baraj Gölü sahasında bulunuyor. Yaklaşık 250 metre uzunluğa ve 15 metre kültürel dolguya sahip höyük, 1963 yılında Amerikalı arkeolog Robert J. Braidwood ile Prof. Dr. Halet Çambel'in yüzey araştırmaları sırasında tespit edildi.
2007 yılında Ege Üniversitesi öğretim üyesi Prof. Dr. Haluk Sağlamtimur başkanlığında başlayan kazılarda Orta Çağ, Orta Tunç Çağı ve Geç Uruk Dönemi'ne ait çok sayıda önemli bulgu gün yüzüne çıkarıldı.
Yeni araştırmanın sonuçları ise Başur Höyük'ün yalnızca Türkiye'nin değil, Yakın Doğu arkeolojisinin en önemli Erken Tunç Çağı merkezlerinden biri olduğunu bir kez daha ortaya koydu.